Αγγειοπλαστική στη Σίφνο

Η τέχνη της αγγειοπλαστικής είναι άρρηκτα δεμένη με το νησί της Σίφνου. Τα τσικαλαριά ή τσικαλάδικα, όπως τα λένε ακόμη και σήμερα, καθώς πάλαι ποτέ ειδικεύονταν στην κατασκευή τσικαλιών -δηλ. τσουκαλιών, σκευών παρασκευής φαγητού- υπάρχουν ακόμη και σήμερα στους παραθαλάσσιους οικισμούς, στον Πλατύ Γιαλό, στο Βαθύ και στις Καμάρες αλλά και στην ενδοχώρα, στην Απολλωνία και στον Αρτεμώνα.

Αγγειοπλαστική στη Σίφνο

Οι τσικαλάδες, οι αγγειοπλάστες της Σίφνου, κατέχουν μια τέχνη που χάνεται στα βάθη του χρόνου και φτάνει έως την Πρωτοκυκλαδική Περίοδο. στην Σίφνο η αγγειοπλαστική γνώρισε ιδιαίτερη άνθηση κατά το 18ο αι. όταν πλέον η υφαντουργία, που άκμαζε στα πλαίσια της βιοτεχνίας παρουσίασε κάμψη.

Τα εργαστήρια των τσικαλάδων μέχρι και τα μέσα του 19ου αι. βρίσκονταν στους οικισμούς της ενδοχώρας από το φόβο των πειρατών. Στους παραθαλάσσιους οικισμούς, και κυρίως στους όρμους που προστατεύονταν από τους ισχυρούς βόρειους ανέμους, μετακόμισαν όταν εξέλειψε πλέον αυτός ο κίνδυνος ενώ η γειτνίαση με τη θάλασσα ευνοούσε το εμπόριο με τα υπόλοιπα Κυκλαδονήσια, την Κρήτη, τα Δωδεκάνησα, τη Μάλτα, την τουρκία, την Αλεξάνδρεια και τις συροπλαιστινιακές ακτές.

Η άφθονη πρώτη ύλη για την κατασκευή των περίφημων για την ανθεκτικότητα τους σιφνέικων κεραμικών -όπως τα τσικάλια, για τη ρεβυθάδα, τα μαστέλο, για το ψήσιμο στο φούρνο του αρνιού της Λαμπρής, οι στάμνες, οι κανάτες και τα λαήνια για τη μεταφορά των υγρών και οι φλάροι, οι παραδοσιακές πήλινες καμινάδες των σιφνέικων σπιτιών- ο άργιλος, είναι άφθονος στη Σίφνο και σε συνδυασμό με τον ηλιοφάνεια αλλά και τον αέρα, που επικρατούν στο νησί και είναι απαραίτητα για το στέγνωμα τον κεραμική ευνόησαν την εξάπλωση της τέχνης του αγγειοπλάστη μεταξύ των κατοίκων.

Κάμψη παρουσιάστηκε κατά τις δεκαετίες ’30 και ’40, με την εμφάνιση του αλουμινίου. Τα χρόνια εκείνα παρατηρείται μια μαζική μετανάστευση των Σιφνιών αγγειοπλαστών στο Μαρούσι της Αττικής, όπου υπήρχε άφθονη και καλής ποιότητας άργιλος αλλά και το απαραίτητο νερό, μπολιάζοντας με την κουλτούρα τους μέχρι και σήμερα το αττικό προάστιο.

Ωστόσο τα τελευταία χρόνια, με την άνοδο του τουρισμού, πολλοί Σιφναίοι αγγειοπλάστες έχουν επιστρέψει στην προγονική τους γη και δημιουργούν και πάλι τα αξεπέραστης τέχνης κεραμικά τους στη Σίφνο. Η παραγωγική περίοδος περιορίζεται πια στο τετράμηνο της καλοκαιρινής σεζόν Ιούνιος-Σεπτέμβριος ενώ και η παραγωγή έχει τροποποιηθεί με βάση τις νέες ανάγκες, που αφορούν κυρίως τα σουβενίρ των τουριστών. Φλιτζάνια του καφέ, διακοσμητικές πιατέλες, ρεσό συνυπάρχουν δίπλα στα κλασικά κεραμικά όπως είναι η στάμνα και ο φλάρος, που ωστόσο πλέον έχουν διαφορετική χρήση. Τα εργαστήρια κεραμικής της Σίφνου μπορείς να τα επισκεφτείς καθ’ όλη τη διάρκεια της ημέρας κι εκτός από τις αγορές σου μπορείς να παρακολουθήσεις και τον «τσικαλά» επί τω έργω.

Περισσότερες φωτογραφίες απο τα κεραμικά της Σίφνου

ΑΓΓΕΙΟΠΛΑΣΤΙΚΗ ΣΤΗ ΣΙΦΝΟ